سيد على اكبر برقعى قمى
421
راهنماى دانشوران در ضبط نامها ، نسبها و نسبتها ( فارسي )
مهلهل قد شربت شطور دهرى * و كافحنى به الزمن العنوت تا آنجا كه گفته است : فجب فى الأرض و ابغ بها علوما * و لا تلفتك عن هذا الدسوت و ان بخل العليم عليك يوما * فذل له و دينك السكوت و در شناساندن پدر از لفظ يموت كه نام اوست بهرهء ادبى گرفته و گفته است : و قل بالعلم كان ابى جوادا * يقال فمن ابوك فقل يموت تقر لك الأباعد و الادانى * بعلم ليس يجحده البهوت يمينى : منسوب است به يمين الدوله لقب سلطان محمود غزنوى و يمينى تخلّص محمّد بن عثمان غزنوى است از اعيان فضلاى عصر غزنوى و از نزديكان و مخصوصان سلطان محمود و از همين روى يمينى تخلّص كرد و تأليفات نيكو پرداخت و اشعار پخته و دلپذيرى به رشته كشيد و تا زمان بهرام شاه بن مسعود بن محمود در قيد حيات بود و از نظم اوست : حلقه حلقه مشك دارد بر گران ارغوان * توده توده لاله دارد در ميان ضميران خيره گشت از خدّ او ماه دوهفته بر فلك * طيره شد از قد او سرو سهى در بوستان گه سخن گويد به مجلس چون عطارد بيدهن * گه كمر بندد به ميدان همچو جوزا بىميان جز زنخدانش شنيدستى ز سيم سادهگوى * جز ز زلفش ديدهاى از مشك سوده صولجان سنبل پشتش گشاده بر دل و دينم كمين * نرگس مستش كشيده بر تن و جانم كمان ينبعى : منسوب است به ينبع بر وزن سرخوش به معنى چشمهء آب و آن قريهاى است بر ساحل درياى احمر ميان راه مكّه و مدينه از راه كاروان رو و داراى چشمههاى آب و از همين جهت آن را ينبع ( چشمه ) گفتند و ازآنجاست ابو عبد اللّه حرملهء مدلجى ينبعى از اصحاب پيغمبر صلّى اللّه عليه و آله . ينشتى : منسوب است به ينشت بر وزن پرست و آن نام شهرى است در اندلس از اعمال بلنسيه و ازآنجاست ياسر بن محمّد بن عزيز يحصبى ينشتى در شمار محدّثان و متوفّاى 510 . يوذى : منسوب است به يوذى در آخر آن الف مقصوره بر وزن موسى از قراى نخشب در ماوراءالنهر و ازآنجاست ابو اسحاق ابراهيم بن ابى القاسم احمد ابن حفص يوذى در شمار محدّثان و متوفّاى 447 . يوسفى : منسوب است به يوسف نياى عزّ الدّين ابن ابى طالب يوسفى از اعلام علما و در آبى گذشت . فاضل مامقانى احتمال داده است كه به ابو يوسف اسفراينى منسوب باشد . يونارتى : به ضمّ ياء و سكون واو و فتح راى بىنقطه منسوب است به يونارت از قراى اصفهان و از آن قريه است ابو نصر حسن بن محمّد بن ابراهيم بن احمد يونارتى از حفّاظ حديث و متوفّاى در حدود 430 . يهودى : منسوب است به باب يهود در جرجان ( گرگان ) و ازآنجاست ابو محمّد احمد بن محمّد ابن عبد الكريم وزان جرجانى يهودى در شمار محدّثان و متوفّاى 307 . و نيز منسوب است به درب اليهود نام محلّتى در بغداد و از آن محلّت است ابو محمّد عبد اللّه بن عبيد اللّه بن يحيى يهودى مؤدّب و فاضل و متوفّاى 408 .